طراحی و اجرای یک آزمایش خلاقانه با کمپلکس ۵-برومو-سالیسیل‌آلدئید منگنز(II) برای تدریس مفاهیم شیمی کئوردیناسیون در دوره دوم متوسطه
کد مقاله : 1017-NCSE6
نویسندگان
میلاد محجوبی زاده *1، وحیدرضا داروگر2، ستار صابری3، حسنا سادات میرزائی2
1گروه شیمی، دانشکده علوم پایه، مجمتمع آموزش عالی تربت جام، ایران
2گروه شیمی، دانشکده علوم پایه، مجتمع آموزش عالی تربت جام، ایران
3گروه آموزش شیمی، دانشگاه فرهنگیان مشهد مقدس
چکیده مقاله
این پژوهش با هدف بررسی تأثیر سنتز و شناسایی کمپلکس جدید سنتز شده برای یادگیری مفاهیم شیمی کئوردیناسیون طراحی و اجرا شد. لیگاند شیف‌باز (HL) از واکنش تراکمی ۵-برومو-سالیسیل‌آلدئید و ۲-برومواتیل‌آمونیوم هیدروبروماید در حضور سدیم هیدروکسید سنتز شد و سپس کمپلکس منگنز (II) با واکنش این لیگاند و نمک Mn(NO₃)₂•۴H₂O در حلال اتانول تهیه شد. برای آنالیز و شناسایی این ترکیبات از طیف‌سنجی FT-IR و 1H NMRاستفاده شد. داده‌های طیفی، حضور پیک گروه آزومتین (C=N) در ۱۶۳۱ cm-1 و ظهور پیک‌های جدید مربوط به پیوندهای Mn-O و Mn-N را نشان داد که نشان داده فلز به لیگاند با موفقیت متصل شده است. همچنین طیف 1HNMR، تشکیل کمپلکس را تأیید کرد. این آزمایش به‌عنوان یک فعالیت عملی خلاقانه در سطح آموزشی در سطح دبیرستان به‌صورت ساده تر و نمایشی تر برای دانش‌آموزان دوره دوم متوسطه طراحی شد. یافته‌ها نشان داد که تغییر رنگ محسوس از زرد به قهوه‌ای در طی سنتز، پل ارتباطی مؤثری بین مفاهیم انتزاعی نظریه میدان بلوری و مشاهدات عینی ایجاد می‌کند.
این پژوهش با هدف طراحی و معرفی یک آزمایش عملی و خلاقانه برای آموزش مفاهیم شیمی کئوردیناسیون در دوره دوم متوسطه انجام شد. این آزمایش به‌عنوان یک فعالیت عملی در قالب یک جلسه برای دانش‌آموزان رشته علوم تجربی و ریاضی-فیزیک طراحی گردید. این آزمایش به‌دلیل هزینه‌ی پایین، ایمنی نسبی، جذابیت بصری و انطباق با سرفصل‌های شیمی پایه دوازدهم(مبحث کمپلکس‌های کئوردیناسیونی) می‌تواند به‌عنوان یک فعالیت مکمل و اثربخش برای تدریس این مباحث در مدارس پیشنهاد گردد.
کلیدواژه ها
کمپلکس منگنز، شیمی کئوردیناسیون، شیف باز، طیف‌سنجی1H NMR ، آموزش شیمی، آزمایش خلاقانه.
وضعیت: پذیرفته شده مشروط