راهبردهای مؤثر برای اجرای فعالیت‌های عملی و آزمایشگاهی علوم تجربی در آموزش مجازی در شرایط بحران
کد مقاله : 1027-NCSE6 (R1)
نویسندگان
الهام قاسملو *1، هانیه الماسی2
1گروه آموزش زیست‌شناسی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
2دانشجوی آموزش علوم تجربی، گروه زیست شناسی، دانشگاه فرهنگیان، تبریز، ایران
چکیده مقاله
فعالیت‌های عملی و آزمایشگاهی یکی از ارکان اصلی آموزش علوم تجربی هستند و نقش مهمی در تعمیق یادگیری مفاهیم، پرورش تفکر علمی و تقویت مهارت‌های حل مسئله دارند. گسترش آموزش مجازی در سال‌های اخیر، به‌ویژه در شرایط بحرانی، چالش‌های متعددی را در اجرای این فعالیت‌ها ایجاد کرده است و ضرورت بازنگری در شیوه‌های آموزش علوم را بیش از گذشته آشکار ساخته است. پژوهش حاضر با رویکرد مروری ـ تحلیلی و با هدف بررسی راهبردهای مؤثر برای اجرای فعالیت‌های عملی و آزمایشگاهی در آموزش مجازی علوم تجربی انجام شد. منابع پژوهش شامل مقالات علمی‌پژوهشی، مقالات مروری، گزارش‌های علمی و مقالات همایشی معتبر فارسی و انگلیسی منتشرشده بین سال‌های ۱۳۹۹ تا ۱۴۰۴ و ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۳ بود که پس از بررسی، تحلیل و طبقه‌بندی شدند. نتایج نشان داد که بهره‌گیری هدفمند از آزمایشگاه‌های مجازی، شبیه‌سازهای آموزشی، آموزش ترکیبی، فعالیت‌های عملی مبتنی بر امکانات خانگی، فناوری‌های نوین آموزشی و توانمندسازی معلمان، می‌تواند بخش قابل توجهی از محدودیت‌های آموزش غیرحضوری را جبران کند. با این حال، هیچ‌یک از این راهکارها به‌تنهایی جایگزین کامل آزمایشگاه واقعی نیستند و بیشترین اثربخشی زمانی حاصل می‌شود که در قالب یک الگوی آموزشی ترکیبی و با طراحی مناسب فعالیت‌های یادگیری به‌کار گرفته شوند. بر این اساس، توسعه زیرساخت‌های آموزشی، تولید محتوای تعاملی، ارتقای شایستگی‌های حرفه‌ای معلمان و برنامه‌ریزی برای اجرای فعالیت‌های عملی متناسب با شرایط آموزشی، از مهم‌ترین راهبردهای ارتقای کیفیت آموزش علوم تجربی در محیط‌های مجازی به شمار می‌روند.
کلیدواژه ها
آموزش علوم تجربی، آموزش مجازی، آزمایشگاه مجازی، فعالیت‌های عملی، آموزش ترکیبی.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر