ارائه الگوی نوین آموزش علوم تجربی مبتنی بر هوش مصنوعی، آزمایشگاه مجازی و آزمایش عملی
کد مقاله : 1084-NCSE6 (R2)
نویسندگان
حبیب کلانتری دهقی *
فرهنگی دبیر شیمی و علوم تجربی و سرگروه
چکیده مقاله
این مقاله با هدف ارائه الگویی نوین و قابل‌اجرا برای تدریس علوم تجربی، سه مؤلفه هوش مصنوعی آزمایشگاه مجازی و آزمایش عملی حضوری را در قالب چارچوبی یکپارچه به نام"مدل سه‌لایه آموزش تلفیقی علوم"ادغام می‌کند. با تکیه بر مرور پژوهش‌های مرتبط در سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶، نشان داده می‌شود که هوش مصنوعی از طریق سامانه‌های آموزش تطبیقی و تدریس‌یار هوشمند، امکان شخصی‌سازی مسیر یادگیری هر دانش‌آموز را فراهم می‌کند؛ آزمایشگاه مجازی با شبیه‌سازی آزمایش‌های پرخطر، پرهزینه یا زمان‌بر، فرصت تمرین بی‌محدودیت و ایمن را پیش از اجرای عملی ایجاد می‌کند؛ و آزمایش عملی حضوری، به‌عنوان رکن جایگزین‌ناپذیر یادگیری تجسمی و حسی، تجربه ملموس و اجتماعی یادگیری را تکمیل می‌کند. الگوی پیشنهادی این نوشتار، فرایند یادگیری را در سه گام "پیش از آزمایش، حین آزمایش و پس از آزمایش"سازمان می‌دهد و با تکیه بر اصول یادگیری عمیق و رویکرد دانش‌آموزمحور، دانش‌آموز را از جایگاه دریافت‌کننده منفعل اطلاعات به جایگاه کاوشگر فعال، تحلیل‌گر داده و مسئله خودتنظیم‌گر انتقال می‌دهد. شواهد تجربی مرور‌شده در این مقاله، از جمله مطالعات ترکیبی آزمایشگاه مجازی و فیزیکی در زیست‌شناسی مولکولی، مهندسی مکانیک و شیمی، نشان می‌دهد این تلفیق در مقایسه با روش‌های سنتی یا تک‌بعدی، به بهبود درک مفهومی، افزایش اعتمادبه‌نفس فنی و کاهش هزینه و خطر آموزشی می‌انجامد. مقاله با ارائه نمونه‌های عملی و پیشنهادهای اجرایی برای مدارس و نظام آموزشی به پایان می‌رسد.
کلیدواژه ها
هوش مصنوعی در آموزش، آزمایشگاه مجازی، آزمایش عملی، یادگیری عمیق، دانش‌آموزمحوری، آموزش علوم تجربی
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر