تلفیق چرخه 5E با راهبرد POE: الگویی نوآورانه برای تقویت یادگیری مفهومی دانش‏ آموزان در آموزش علوم تجربی
کد مقاله : 1199-NCSE6 (R1)
نویسندگان
مریم درخشی *
گروه آموزشی علوم تجربی، فرهنگیان، صندوق پستی 889- 14665 تهران، ایران
چکیده مقاله
یکی از چالش‏های حوزه آموزش علوم تجربی، فاصله میان محتوای نظری کتاب درسی و تجربه عملی دانش‏آموزان به ویژه در مدارس فاقد امکانات آزمایشگاهی کافی است. این کاستی، در کنار روش‏ های تدریس سنتی و معلم محور، سبب افت کیفیت یادگیری مفهومی در درس علوم تجربی می‏ گردد. در این شرایط، بهره‌گیری از الگوهای یادگیری فعال می‌تواند زمینه مشارکت دانش‌آموزان و تقویت یادگیری مفهومی آنان را فراهم آورد. از میان الگوهای یادگیری فعال، چرخه یادگیری 5E چارچوبی منسجم برای سازمان‏دهی فرآیند آموزش فراهم می‏کند و مدل پیش‏بینی-مشاهده-توضیح (POE) بر پیش‏بینی مستدل، مشاهده شواهد و توضیح نتایج، استوار می‏باشد. پژوهش حاضر با هدف ارائه و اجرای الگویی برای تلفیق چرخه 5E و مدل POE در آموزش علوم تجربی انجام شد. این پژوهش با مشارکت 590 دانش‏ آموز پایه پنجم ابتدایی در پژوهش‏سرای دانش‏آموزی، به‏منظور بهره‏گیری از ظرفیت پژوهش‏سراها برای جبران محدودیت امکانات آزمایشگاهی مدارس، اجرا گردید. برای اجرای الگوی پیشنهادی، مفهوم «تغییرات فیزیکی و شیمیایی» انتخاب و فعالیت‏های عملی متناسب با آن طراحی گردید. عملکرد مفهومی دانش‏آموزان براساس پاسخ‏های مکتوب؛ پیش و پس از اجرای فعالیت و در سه سطح «علمی»، «نسبتاً درست» و «نادرست» مورد بررسی قرار گرفت. یافته‏ها نشان داد سهم پاسخ‏های علمی پس از اجرای الگوی POE-5Eنسبت به پیش از آن؛ به میزان 33.39 درصد؛ افزایشی بوده است. در مقابل، سهم «پاسخ نادرست»، به میزان 17.12 درصد و سهم «پاسخ نسبتاً درست» به میزان 16.28 درصد کاهشی بوده است. نتایج نشان می‏دهد مدل تلفیقی POE-5Eبا به‏ کارگیری فعالیت عملی گروهی، سبب افزایش بهبود عملکرد مفهومی در دانش‏آموزان می‏شود.
کلیدواژه ها
چرخه یادگیری 5E، مدل یادگیری پیش‏ بینی-مشاهده-توضیح (POE)، یادگیری مفهومی، فعالیت عملی گروهی، پژوهش ‏سرا
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر