ارزشیابی تشخیصی و تکوینی از طریق پرسش‌گری در کلاس علوم تجربی: یک مطالعه مروری
کد مقاله : 1267-NCSE6 (R1)
نویسندگان
ملیکا پورکریم1، فهیمه کرمی قره قشلاقی *2
1دانشگاه فرهنگیان تبریز پردیس فاطمه الزهرا
2Department of Physics Education
چکیده مقاله
ارزشیابی آموزشی به‌عنوان جزئی جدایی‌ناپذیر از فرایند یاددهی ـ یادگیری، نقشی تعیین‌کننده در ارتقای کیفیت آموزش ایفا می‌کند. در این میان، ارزشیابی تشخیصی و تکوینی به‌عنوان دو رویکرد مکمل، امکان شناسایی نقاط قوت و ضعف دانش‌آموزان و اصلاح مستمر مسیر یادگیری را فراهم می‌کنند. پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش محوری پرسش‌گری به‌عنوان ابزار اصلی در اجرای این دو نوع ارزشیابی در کلاس‌های علوم تجربی انجام شده است. روش پژوهش از نوع مروری است و داده‌ها از طریق جست‌وجو در پایگاه‌های علمی معتبر داخلی و خارجی گردآوری شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد پرسش‌گری هدفمند، از طریق فعال‌سازی دانش پیشین، شناسایی کج‌فهمی‌ها، ایجاد حلقه بازخورد و تنظیم تدریس هم در مرحله تشخیصی برای ترسیم تصویر اولیه از یادگیری و هم در مرحله تکوینی جهت اصلاح و تعمیق یادگیری، نقش کلیدی دارد. ارائه نمونه عملی «جدول مواد» در این مقاله، چگونگی تلفیق پرسش‌گری با ارزشیابی را به‌صورت عینی نشان می‌دهد. نتیجه‌گیری حاکی از آن است که ارزشیابی باید به‌جای ابزاری صرف برای سنجش نهایی، به‌عنوان سازوکاری برای بازخورد و پیشبرد یادگیری تلقی شود. لازم به ذکر است که نمونه عملی ارائه‌شده صرفاً برای یکی از مباحث علوم تجربی (مخلوط‌ها) طراحی شده است و محدودیت تعمیم‌پذیری نتایج به دیگر مباحث را در دیگر پژوهش‌های آتی باید لحاظ نمود.
کلیدواژه ها
آموزش علوم تجربی، ارزشیابی تشخیصی، ارزشیابی تکوینی، طرح پرسش، بازخورد، یادگیری فعال
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر