طراحی و اجرای پروژه بین‌رشته‌ای «قرآن و علوم تجربی» و تأثیر آن بر یادگیری معنادار و عمیق دانش‌آموزان: یک مطالعه اقدام‌پژوهی
کد مقاله : 1276-NCSE6 (R2)
نویسندگان
Masoud Emrany *
گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
چکیده مقاله
پژوهش حاضر با هدف طراحی، اجرا و ارزیابی تأثیر پروژه بین‌رشته‌ای «قرآن و علوم تجربی» بر یادگیری معنادار و عمیق دانش‌آموزان انجام شد. روش پژوهش، اقدام‌پژوهی مشارکتی با رویکرد کیفی بود که در سه چرخه تشخیص و طراحی، اجرا، و ارزیابی و بازتاب در دو کلاس پایه هفتم متوسطه اول در دو مدرسه دولتی شهر مشهد، یک مدرسه دخترانه و یک مدرسه پسرانه، با ۲۸ دانش‌آموز اجرا شد. مداخله آموزشی شامل چهار پروژه بین‌رشته‌ای در طول یک ترم تحصیلی بود: آهن و سوره حدید، آب و آیات قرآن، گیاهان و آیات، و انرژی و آیات. دانش‌آموزان با انجام تحقیق، تجربه عملی، کار گروهی و ارائه نتایج، مفاهیم علوم تجربی و آیات قرآن را تلفیق کردند. داده‌ها از طریق مشاهده مشارکتی، مصاحبه نیم‌ساختاریافته با ۱۲ دانش‌آموز، تحلیل محصولات پروژه، پرسشنامه محقق‌ساخته انگیزش یادگیری و یادداشت‌های تأملی معلم گردآوری شد. تحلیل داده‌های کیفی با مراحل شش‌گانه براون و کلارک و تحلیل کمی با آزمون t زوجی انجام شد. یافته‌ها نشان داد انگیزش یادگیری دانش‌آموزان از میانگین ۳/۲۴ به ۴/۱۲ در مقیاس پنج‌گزینه‌ای افزایش یافت. مضامین اصلی شامل افزایش علاقه و انگیزه، توسعه تفکر انتقادی و حل مسئله، یادگیری عمیق و معنادار مفاهیم، تقویت خودباوری و مسئولیت‌پذیری، و چالش‌های زمان و تسلط معلمان بود. دلالت‌های عملی برای معلمان، برنامه‌ریزان درسی و دانشگاه فرهنگیان در قالب برگزاری کارگاه‌های تلفیقی، طراحی پروژه‌های بین‌رشته‌ای و تخصیص زمان کافی ارائه شد.
کلیدواژه ها
آموزش تلفیقی، پروژه بین‌رشته‌ای، قرآن و علوم تجربی، یادگیری معنادار، اقدام‌پژوهی
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر