مطالعه تطبیقی محتوای آموزشی علوم تجربی دوره ابتدایی در ایران و ژاپن
کد مقاله : 1311-NCSE6 (R1)
نویسندگان
مریم طاهری نیا *1، فاطمه مالمیر2
1دانشگاه فرهنگیان
2آموزش و پرورش
چکیده مقاله
پژوهش حاضر با هدف مطالعه تطبیقی محتوای آموزشی برنامه درسی علوم تجربی دوره ابتدایی در ایران و ژاپن انجام شده است. در این پژوهش، مفاهیم علمی مطرح شده در پایه های مختلف، تداوم آن‌ها و روند گسترش و تعمیق محتوا در دو نظام آموزشی مورد بررسی و مقایسه قرار گرفت. پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، کیفی و تطبیقی است. داده‌های پژوهش با استفاده از تحلیل اسناد رسمی برنامه درسی و کتاب های درسی علوم تجربی گردآوری و تحلیل شد. نتایج نشان داد که اگرچه در هر دو کشور مباحث علمی مشترکی مورد توجه قرار گرفته است، نحوه سازمان‌دهی و توالی این محتوا یکسان نیست. در برنامه درسی ایران، آموزش علوم از پایه اول به طور رسمی آغاز شده و مباحث علوم در هر پایه به صورت نسبتاً گسترده و تلفیقی ارائه می‌شوند و ارتباط برخی مفاهیم میان پایه‌ها از الگوی ثابتی در زمینه تداوم و تعمیق پیروی نمی‌کند. در ژاپن، آموزش رسمی علوم از پایه سوم شروع شده و مفاهیم در طول پایه‌ها به تدریج گسترش می‌یابند. همچنین، در پایه‌های اول و دوم ژاپن درس«مطالعات محیط زندگی» زمینه اولیه‌ای برای یادگیری علمی پیش از آغاز درس مستقل علوم فراهم می‌کند. بر اساس یافته‌های پژوهش، تفاوت اصلی دو نظام درسرفصل موضوعات علمی نیست، بلکه بیشتر به چگونگی سازمان‌دهی، پیوستگی و پیشروی مفاهیم از سطح مقدماتی به سطوح پیچیده‌تر مربوط می‌شود. این یافته‌ها می‌تواند در بازنگری و بهبود سازمان‌دهی عمودی محتوای برنامه درسی علوم تجربی دوره ابتدایی مورد توجه قرار گیرد.
کلیدواژه ها
برنامه درسی علوم تجربی، سازمان‌دهی محتوا، دوره ابتدایی، مطالعه تطبیقی، ایران، ژاپن.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر