ارزیابی خوانایی کتاب علوم‌تجربی پایه نهم و تناسب آن با پایه تحصیلی بر اساس شاخص فلش/دیانی
کد مقاله : 1356-NCSE6
نویسندگان
علی اصغر مظلوم1، فهیمه کرمی قره قشلاقی *2، بهزاد نوروزی1
1دبیر رسمی آموزش و پرورش
2دانشگاه فرهنگیان
چکیده مقاله
پژوهش حاضر با هدف ارزیابی خوانایی کتاب علوم‌تجربی پایه نهم و بررسی میزان تناسب آن با پایه تحصیلی دانش‌آموزان، بر اساس شاخص فلش/دیانی انجام شده است. خوانایی به‌عنوان یکی از مؤلفه‌های اساسی کیفیت کتاب‌های درسی، نقش تعیین‌کننده‌ای در درک و یادگیری مفاهیم علمی دارد. روش پژوهش، تحلیل محتوای کمی است. جامعه آماری شامل کتاب علوم‌تجربی پایه نهم دوره اول متوسطه چاپ 1405 بود. برای نمونه‌گیری، سه نمونه صدکلمه‌ای به‌صورت تصادفی از بخش‌های ابتدایی، میانی و انتهایی کتاب انتخاب شد. سپس با استفاده از فرمول فلش/دیانی که برای متون فارسی بومی‌سازی شده است (با عدد ثابت ۲۶۲٫۸۳۵)، میانگین طول جمله و میانگین هجاهای هر کلمه محاسبه و نمره خوانایی متن تعیین گردید. یافته‌ها نشان داد که میانگین نمره خوانایی برای کل کتاب علوم‌تجربی پایه نهم ۵۸٫۱۵ است که در طبقه «نسبتاً دشوار» قرار می‌گیرد و معادل سطح کلاسی پایه‌های دهم تا دوازدهم است. این نتیجه حاکی از عدم تناسب کامل سطح خوانایی کتاب با پایه تحصیلی نهم است. به بیان دیگر، متن کتاب برای دانش‌آموزان پایه نهم دشوارتر از حد انتظار است. بر این اساس، پیشنهاد می‌شود نویسندگان کتاب‌های درسی و برنامه‌ریزان آموزشی، با توجه به سطح خوانایی متن، در جهت ساده‌سازی واژگان، کوتاه‌کردن جملات و متناسب‌سازی محتوا با توانایی خواندن دانش‌آموزان پایه نهم اقدام کنند.
کلیدواژه ها
خوانایی، کتاب درسی، علوم‌تجربی، پایه نهم، شاخص فلش/دیانی، تحلیل محتوا
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر